Mauro Pawlovski – stadsdichter Genk

De creatieve duizendpoot- gitarist van Deus, schrijver, singer/songwriter,...-  mocht het stadsgedicht anno 2012 schrijven. Op 25 januari heeft hij dit gedicht in rock’n roll stijl voorgedragen in de Bib van Genk op de allereerste ‘Nacht van de Poëzie’ ter gelegenheid van de Internationale Gedichtendag 2012.

Blijft het bij dit ene gedicht? Allicht niet.

Zie maar.

Het geldt voor gelijk welke plek.

Washington. Seoel. Islamabad.

Ibiza. Bokrijk.

Dat alle bevlogen gelalde oden,

satiren, statistieken, zangen

betreffende eendere plek

het bijlange niet halen

tegen het lokale

goede en slechte en

geinige en gruwelijke

en simpelweg waar

gebeurende enige echte.

Voor elke bigfoot, sirene, elf,

eenhoorn, yeti, quetzalcoatl,

nessie, chupacabra, zompelaar

staat naast je een buur, argeloos

wat rond te staren in hoedanigheid

van zoveel fabelachtiger creatuur.

Loer maar.

Mauro Pawlowski schreef dit gedicht in

opdracht van stad Genk ter gelegenheid

van Gedichtendag 2012

www.bibliotheekgenk.

In een interview:

Je bent rockmuzikant. Jouw vroegere groep The Evil Superstars had een rebels imago. Vinden we dit ook terug in je stadsgedicht?

Absoluut niet. Mensen denken meteen aan rebelse poëzie omdat ik een rocker ben, maar dat is fout. Ik zag mezelf gisteren in de 3600 (het stadsmagazine, nvdr.) staan met het onderschrift 'rock-'n-rollpoetry'. Ikzelf en mijn muziek zijn misschien rock-'n-roll, maar die poetry niet! Ik haat die omschrijving, trouwens.

Maar op welke manier wil je Genk dan wel weergeven?

Genk zit er helemaal in, maar ik heb het gedicht zo geschreven dat het eventueel nog gerecycleerd kan worden. Een gedicht moet ook op zichzelf kunnen bestaan. Stel je voor dat Genk door een of andere natuurramp verzwolgen wordt door de aarde, het een mythisch land wordt, er alleen nog steppe staat en er over drieduizend jaar niemand nog iets weet over de stad. Dan moet dat gedicht ook nog bruikbaar zijn

Bron: http://www.dewereldmorgen.be/artikels/2012/01/17/mauro-pawlowski-genk-zit-me-als-gegoten

Stroom

Zes letters, vloeiend achter elkaar en je krijgt het woord stroom. Dit is het thema van de gedichtendag dit jaar. Op de website staan vele activiteiten gebundeld.Er werd aandacht  besteedt aan poëzie en gedichten, dat is zeker. Maar vaak in scholen, huiskamers, parochie- of theaterzalen. Binnenskamers dus. Niet buiten, in het openbaar. For everyone to see!! Één dag van het jaar waarin de gedichten de bibs, culturele centra, cafés, huiskamers, shoppingcentra en scholen overnemen, beheersen,…

Gedichtenstroom, gedichtenwandeling, poëtisch protest, slam en poetry aan de stroom, Te gek voor woorden, Dichter tegen de etalage, poëzieconversatie, …

In wat volgt ga ik meer op zoek naar initiatieven die de gedichten publiek maken, die ze naar buiten brengen. Manieren waarop gedichten duurzamer in de aandacht komen. (Of tot aandacht dwingen…)

A thick text – waarheid – protocol !

Wat: Enkele overwegingen ivm ontwerp. Wat is het ‘doel’ van het ontwerp? Hoe moet ik in Genk gesprekken voeren? In het wilde weg, zonder vast stramien? Of met een zekere houvast? Wat ‘moeten’ de gedichten doen?

Latour: “A text is thick!”

Volgens Latour bestaat een goede beschrijving uit veel details. A text is thick.

 Een beschrijving of tekst kan falen, net als een experiment in een laboratorium kan mislukken. Een tekst is in de sociale wetenschappen mislukt als het sociale afwezig is. ‘Doel’ is de actoren te laten ‘bewegen’, ze iets te alten doen. Hun onderlinge verbanden, hun netwerk en sociale interacties moeten duidelijk worden. Het sociale moet ‘tot leven komen.’ Hence the title ‘Reassembling the social’.

Een tekst wil geen informatie geven, wel trans-formatie. Latour loopt hiermee parallel aan de tweede traditie van Pedagogisch onderzoek die de mensen wil inspireren, wil losmaken van hun zelf, door eerst als onderzoeker zorg te dragen voor uw ‘zelf’ en hiertoe anderen uit te nodigen.

=> Gedichten kunnen ook thick zijn, of zijn best thick indien ze inspirerende en transformerende ‘effecten willen bereiken.’

Foucault: “Schrijven vanuit een ervaring.”

De boeken van Foucault zijn geschreven vanuit een ervaring. Niet gewoon een neerslag van wat hij weet, ziet of hoort. Hij schrijft omdat hij nog niet weet. Schrijven is zijn methode om onderzoek te doen, om zijn eigen denken te veranderen. Het schrijven verandert u. Schrijft hij ook de waarheid? Wat zijn boeken beweren moet waar zijn, maar een ervaring kan niet waar of onwaar zijn. Een ervaring is niet iets waars, het is een realiteit geweest. Het is een fictie, iets dat je construeert. Iets gebeurt, je ervaart dit en dan daarna schrijf je iets vanuit deze ervaring. De waarheid van het schrijfsel hangt af van de mogelijkheid die het schrijfsel biedt, voor uzelf en mogelijks ook voor anderen, om er veranderd uit tevoorschijn te komen.

Om een (ver)ander(d)e houding tot wat geschreven is.

=> Gedichten als ervaringen. De waarheid van gedichten ligt in de mogelijkheid die ze biedt tot ervaring, tot het loskomen van u zelf en uw denken te veranderen. De mogelijkheid om er veranderd uit tevoorschijn te komen. Maar ook om de andere uit te nodigen die ervaring te delen.

Masschelein: “Acteurs zijn onthullers ipv makers.”

De gebroeders Dardenne weten als zij een film maken, niet op voorhand waar ze naartoe willen. Ze hebben geen methode, die een duidelijk doel heeft, een bestemming, een resultaat dat je wil bereiken door welbepaalde stappen te volgen. Wel maken zij gebruik van een protocol. Het verschil met een methode bestaat erin dat een protocol geen bestemming heeft, je weet niet waar je naartoe wil en waar je zal uitkomen. Een protocol is een duidelijke, vastgelegde weg, een manier van doen, die je volgt. Een weg die je aflegt, altijd op dezelfde manier opdat de dingen op zichzelf kunnen verschijnen, zich kunnen meedelen.

Voor de camera zijn de acteurs onthullers en geen makers. Ze maken niets, ze representeren niets, ze laten iets verschijnen.

=> Via gedichten Genk ontsluiten. Genk laten spreken, laten verschijnen. Hiervoor heb ik een protocol nodig. Wat zal ik doen als ik in Genk ben? Welke weg zal ik afleggen. Figuurlijk maar even goed letterlijk? Hoe zal ik dat doen? Wat ga ik de mensen vragen? Een vaste manier van doen is nodig opdat het sociale kan verschijnen. Niet Genk maken, representeren, wel tevoorschijn laten komen.

Donderdag 26 januari: Gedichtendag 2012

Twee dagen geleden was het weer zover. De jaarlijkse gedichtendag, ergens eind januari.

Een dag waarop gedichten in the picture komen, waarop het werk van bekende en minder bekende dichterlijke Goden op een piëdestal geplaatst wordt. Aandacht voor de ‘dichtkunst’ met een K of k? Iedereen is toch dichter, niet? Elke k heeft(voor mij) de allures van een K.

Gedichten zullen ook een centrale rol spelen in mijn ontwerp van een Volkshogeschool in Genk. Een volkshogeschool ontwerpen, dat was(en is) het doel. Gedichten? Wat heeft dat nu te maken met een volkshogeschool?

Net als een vormingscursus, een gebouw, ruimtelijke indelingen, een film,… educatieve praktijken kunnen zijn, met hun eigen materialiteit, zijn ook gedichten een vorm van spreken. Gedichten als educatieve praktijk en een talige vorm (= tekst/ woorden) waarin gemeenschap zich kan voordoen.

Waarom zo plots gedichten? (Voor meer info: verslag 22/12/11 zie linkse kolom bij pagina’s)

Gedichten zijn een voorbeeld van een pure taal, een juiste taal, een innerlijke taal waar je (meest) in aanwezig bent. Een juiste taal die overeenkomt met wat je denkt, zeggen wat je wil zeggen, een bepaalde boodschap overbrengen.

Gedicht wil geen gelijk hebben, geen mening verkondigen.

Kunnen wel een kunstvorm zijn en fungeren als idioot. De mensen laten nadenken over. Inspireren, aanspreken…

               

Hoe zou ik iets kunnen doen met gedichten?

- Gesprekken met mensen en daarover gedichten schrijven. Genk laten spreken.

- In Genk zijn, aanwezig zijn, met aandacht en dan daarover iets schrijven.

- Gedichten publiek brengen, zichtbaar voor de Genkenaar en anderen.

=> To do:

Twee vragen of onderdelen van het vervolg van mijn zoektocht. Het is nodig om terug naar Genk te gaan en daar ‘inspiratie’ op te doen voor ‘mijn’ gedichten en om na te gaan hoe gedichten al gebruikt worden in de publieke ruimte.

1. Hoe ga ik gesprekken voeren? Wat ga ik vragen of zeggen? Heb ik geen protocol nodig?
2. Hoe worden gedichten in steden openbaar gemaakt? Op onderzoek gaan wat er al bestaat aan ‘openbare gedichten’ (ipv openbare gebouwen??)

Bv. stadsdichters, gedichtenpaden,…

In de volgende blogposts komen dan waarschijnlijk voorbeelden van gedichten in steden in de publieke ruimte en anderzijds posts over mijn denkproces ivm de ‘theoretische achtergrond’ van mijn ontwerp.

** “En, onbewijsbaar, kan ik hopen dat dit schrijven waarin ik meer aanwezig ben, anderen meer meedeelt dan elke mogelijke mening.” Martin Walser **

Een project dat geen project is: een mooi project

Wat: Enkele bedenkingen tijdens en na seminarie Pedro Costa

Pedro Costa maakt een film die geen film is. Een film die niet teveel de machinerie van de cinema gebruikt. Geen grote lichtbronnen, duizende camera's, montagetafels,... Wel de realiteit tonen zoals ze is. Geen fictie, geen script.
Hoe kan de methode van Pedro Costa een 'voorbeeld' zijn voor het ontwerpen van een pedagogisch project?
Een pedagogisch project maken dat geen pedagogisch project is. Een project dat niet te veel de regeltjes gebruikt van de pedagogie. "Everything we are supposed to do in order to have a certain result."
Hoe kunnen we maw Genk laten zien, iets doen in Genk, zonder iets te willen doen? Zonder een bepaalt doel voor ogen, gewoon een goed project maken. Analoog aan het ' Faire un beau film' ipv un film die wil aanklagen, verbeteren, bewustzijn brengen.

** Storytelling can, although it's fiction, show the truth! ** 

Zeggen wat men te zeggen heeft! ... Dichten?

Wat: Een hoofdstuk in Europa Anno 2006 drukt goed uit wat ik al via verschillende blogposts heb proberen duidelijk te maken. Ziehier een hopelijk overzichtelijke poging in 1 blogpost. 

(Bron: Walser, M. (2006). Over het gesprek met zichzelf. Een flagrant essay. In J. Masschelein, & M. Simons(Eds.), Europa anno 2006. E- ducatieve berichten uit niemandsland (pp. 47-59). Leuven/Voorburg: Acco.)

Welk spreken staat centraal als we anderen een stem willen geven? Zowel mijn spreken als pedagoog als het spreken van anderen kan je op twee manieren bekijken.

Mijn voorkeur gaat uit naar de innerlijke taal.

Geadresseerde taal ( vaak heersende taal)

Innerlijke taal (voorkeur)

Taal van het optreden Taal van meningen Taal van gelijk hebben Taal tot anderen, gericht op anderen  => effect bereiken: anderen overtuigen van uw gelijk, van uw mening, uw begrijpen Niet aanwezig in deze taal owv over ervaring. Beleren van anderen Zin en bewustzijn is product van de auteur. Inzicht- kennis- weten Willekeurige taal: ander slechts doel van de geadresseerde taal

Taal van innelijke spreken: alles wat gedacht kan worden Een vrije taal Gesprek met mezelf Taal voor anderen =>  geen effect bereiken: “Iedereen leest zijn tekst en heeft de vrijheid te begrijpen zoals hij moet.” Meer aanwezig in deze taal owv vanuit een ervaring. Zelfonderzoek Zin en betekenis is product van lezer. Tekst heeft pas maatschappelijke betekenis doorheen de lezer. Uitdrukking- existentie- wezen Onwillekeurige taal: meer de ander aan zijn ervaring herinneren

Waarom voorkeur voor een zelfgespek, een innelijke taal?

In deze taal is men het meest aanwezig.  Ik ben het eens met Walser: “En , onbewijsbaar, kan ik hopen dat dit schrijven waarin ik meer aanwezig ben, anderen meer meedeelt dan elke mogelijke mening.”

Mijn blog:

Een zelfgesprek op zich. Het is een bundeling van mijn gedachten, steeds geschreven vanuit een ervaring ipv over een ervaring. Het heeft niet als doel een effect te bereiken bij de lezer. Ik richt mij niet expliciet tegen de lezer. Ik wil niet mijn mening verkondigen, beleren of gelijk hebben. Wel is het een schrijven voor de lezer waarbij geen effect bereikt dient te worden. Enkel een inspireren. Het aanspreken van de mensen. Dus toch een effect? Ja, maar niet in de zin van een vooraf bepaald doel/effect dat je wenst tot stand te brengen met de geadresseerde taal. Wel een ‘effect’ dat vanzelf gebeurt,( of niet gebeurt). Het is de lezer zelf die de tekst op zijn manier leest. In deze lezing ontstaat er mogelijks een aanspreken.

Gemeenschap?

Hoe verhouden mensen zich tov elkaar? Als schrijver en lezer, als spreker en luisteraar.

De taal is mogelijk wat we gemeen hebben. Taal als element van mogelijke gemeenschap, maar ook element voor scheidingen.

Als lezer ‘met’ de schrijver zijn. Als spreker met de ander, met de luisteraar zijn, doorheen de taal. Of de lezers onderling, zijn ‘met’ elkaar, doorheen het lezen van iets. Maar taal ook als element van scheidingen. Ik begrijp dit als elke lezer die zijn eigen lezing maakt en daardoor ook verschilt van de andere lezers en van de schrijver. Binnen de 'gemeenschap' dus ook aandacht voor het verschil ipv enkel het 'gemeen'.

Gedicht:

Een gedicht is een voorbeeld van het spreken vanuit uzelf. Geen beleren, wel spreken vanuit een ervaring en anderen herinneren aan eigen ervaringen.

Een gedicht wil geen gelijk hebben, wel spreken vanuit zichzelf en zo elke lezer zijn eigen lezing te laten maken, zijn eigen ‘gelijk’ te lezen.

=> Wat kan ik hiermee doen? Zelf een gedicht schrijven? De mensen uit Genk een gedicht laten schrijven? Gedichten als die artistieke focus uit verslag 15/11?  Een gedicht dat geschreven is vanuit hun ervaring met Genk. De gemeenschap wordt niet gecreëerd met bepaalde interventie: het gedicht schrijven. Wel zit de gemeenschap in de taal. We hebben taal gemeen en verhouden ons in de taal ‘met’ elkaar.

Wie participeert mee? Wie leest mee?

Het seminarie rond participatie op donderdag 01/12  heeft mij aan het denken gezet.

Mijn ontwerpidee tot hiertoe:

UP: Elk individu heeft zijn eigen verhaal. Via mijn blog proberen mensen te inspireren, aan te spreken. Inspireren in de zin van raken. Het stilstaan en naar buiten komen. De woorden op u laten inwerken en u laten ‘transformeren’.

Via mijn blog verhalen van en in Genk zichtbaar maken. Genk laten leven.

De blog als een spreken vanuit uzelf, vanuit een ervaring.

De methode uit de ipp- participatiewijzer:

Een stadsblog. Deze blog is een(virtuele) plek waar de inwoners van een stad spreken vanuit zichzelf, vanuit hun ervaring. Hoe zien zij de stad? Ze posten zelf items over dingen die gebeuren in hun stad. Ze schrijven een tekst over een toneelstuk, een betoging, een crimineel feit in de stad,… of posten een zelfgemaakte foto.

De burgers spreken hier, zij laten zien hoe zij de stad ervaren. Via verschillende talen. In teksttaal. In fototaal. …

De stadsblog is in zekere zin hetzelfde als wat ik als plan heb(had) met mijn blog. Via het schrijven proberen te spreken. Een boodschap over te brengen.

Maar er zijn ook wat kritische bedenkingen, zowel bij mijn blog als een stadsblog.

Wie gaat mijn blog lezen? Wie doet er mee aan een stadsblog? Als je kijkt onder het rubriekje ‘meedoen?’, dan staan er een twintigtal namen onder. Ga je zo iedereen bereiken? Of beter gezegd, wie participeert er dan? Zij die niet op de blog gaan, participeren niet. Diegene die geen toegang hebben tot internet participeren niet. Zij schrijven niets op de blog. Maar ze lezen hem ook niet.

Misschien kunnen we het ook omkeren? Afstappen van de vraag: wie schrijft er mee? Wie spreekt er mee? Wel wie leest er mee? Omdat het doel van de blog is mensen aan te spreken, te inspireren. Natuurlijk moet men dan wel de blog lezen, alvorens men aangesproken kan worden.

Daarom is het belangrijk het bestaan van mijn blog kenbaar te maken.

Nagaan of mijn idee werkt of niet. Een eerste toetsing van de ideëen achter mijn ontwerp. Is het echt zo dat mensen reageren. Dat ze geraakt zijn en hun ervaring willen meedelen?

Graag sluit ik de mogelijkheid om af te stappen van het idee van de blog niet uit. Is het misschien te theoretisch? Waar is de praktijkinvulling? Participatie en gemeenschap. Waar is de gemeenschapsvorming in mijn idee? Moet dit? Moet iedereen bereikt worden?

Misschien kan ik ondertussen dieper op zoek gaan binnen de verschillende participatiemethoden. Hoe verhouden de mensen zich binnen de verschillende methodieken tot elkaar. Hoe spreken ze daar? Welke taal? Vanuit hun buik of vanuit hun hoofd, volgens regels en een taal die niet de hunne is?

Mijn blog kenbaar gemaakt(iets wat ik misschien al eerder had kunnen doen) op:

- facebookpagina’s: Stad Genk, KRC Genk official, Genk on stage, bibliotheek Genk

- bevriend met:  Jeugdraad Genk, Jeugddienst Genk