G4: Bokrijk - Winterslag - Genk-Station- Gelieren

Al wandelend geschreven.
De route was: Genk-Station tot eindhalte Domein Bokrijk.
Wat lijkt Genk toch hard op de Belgische kustgemeenten en steden!

Hoe is ’t. Gedichten in ’t stad.

Joke Van Leeuwen was gedurende twee jaar (2008-2010) stadsdichter van A’pen. Samen met Bob Takes heeft zij enkele van die gedichten in de openbare ruimte ‘geïntegreerd’, of geharmoniseerd??

De output van dit project, met tekst en uitleg, is gebundeld in het boekje Hoe is ‘t. Gedichten in ’t Stad. Hieronder een lijst van de, wat Van Leeuwen noemt, gelegenheidsgedichten, die niet enkel in de Binnenstad, maar ook in de Antwerpse randgemeenten te zien zijn of waren.

De lijst vermeld de titel, het onderwerp, de vormgeving en plaats. Dit laatste is niet onbelangrijk. Vaak zijn ze op zoek gegaan naar een harmonie tussen plaats en inhoud. Als je een gedicht schrijft voor een bepaalde wijk, straat, park,… dan is het ‘logisch’ dat het gedicht ergens in die buurt geplaatst wordt.

Je zou de lijst ook kunnen zien als een wandeling door Antwerpen.

Titel	Plaats	Onderwerp	Vormgeving
Hoe is ‘t	Sint -Jacobsmarkt	Mensen	Digitaal gedicht op gevel Universiteits-gebouw
Hier	Kievitbuurt Borgerhout	Wind, verzet van de buurtbewoners tov verbouwingsplannen	Tekeningen en gedicht in plakfolie tegen een raam.
Je bent er	Park Spoor Noord	Wat je kan doen in het park.	Op doek tegen oud Stationsgebouw
Zo is poëzie misschien	Letterhuis Minderbroedersstraat	Poëzie	Digitaal gedicht.
Zonder	Tijdens een demonstratie	Personen zonder papieren	/(voorgedragen)
Bouwblok	Lange Winkelstraat	Doorwaadbaarheid van de bouwblokken	Geschreven op raam Design Center, uitgegeven in Bouwblokkenboek.
Trouwen	Trouwboekjes	Trouwen	Gedrukt op trouwboekjes
Blijft bij ons	Hoogstraat	Dood Wannes Van De Velde	Uitgegeven in verschillende kranten
Ben ik	Theaterplein, Het Paleis	Kindermishandeling	Plakfolie op dak
Schoon volk	Atlasgebouw Carnotstraat	Mensen en diversiteit	Geschilderd op muur en vloer
Voor JVL	Schoonselfhof	Leven/Dood/ collectief nabestaanden	Voorgelezen op begrafenisplechtigheid (eenzame uitvaart)
Vader	Sint- Andrieskwartier	Willem Elsschot, andere vaders	Ingesproken
Elfhonderd meter gedicht	Sint-Anna Tunnel	Verdwijning St. Annadorp	Plakfolie (1100meter)
Liedje voor de Kanaalzone	Kanaalzone, Kronenburg en ‘t Dokske	‘Gedoe en gesappel van alledag’.	Geschilderd op gevel BOSTO-gebouw
Na het ARUP-rapport		Tunnel of Lange Wapper?	Ingesproken
Aan een olifantje		Mensen tav Khai Mook	Ingesproken
MDDLPNT	Veltwijck Park, Ekeren en Zandvliet	Hangjongeren	Ingesproken, geschilderd op een zitbank
De haven in 2009	Lillo, Havencentrum	Het werk in de haven	Ingesproken, op ruit in Havencentrum
Dag klein kindje in ’t stad	stadscrèches	Kinderen	Kartonboekjes
Mensen van Antwerpen	reclamezuilen, OCMW, ziekenhuizen	Antwerpenaren	Ingesproken, poster

Hoe is 't

http://www.youtube.com/watch?v=7zvZajTqeSM

Elfhonderd meter gedicht 

Hier

MDDLPNT



Bronnen:

Takes, B.,  & Van Leeuwen, J. (2010). Hoe is 't. Gedichten in 't stad. Amsterdam: Querido Uitgeverij BV.

- http://www.stadsdichterjokevanleeuwen.be/

- http://www.bobtakes.com/

- http://www.querido.nl

Stroom

Zes letters, vloeiend achter elkaar en je krijgt het woord stroom. Dit is het thema van de gedichtendag dit jaar. Op de website staan vele activiteiten gebundeld.Er werd aandacht  besteedt aan poëzie en gedichten, dat is zeker. Maar vaak in scholen, huiskamers, parochie- of theaterzalen. Binnenskamers dus. Niet buiten, in het openbaar. For everyone to see!! Één dag van het jaar waarin de gedichten de bibs, culturele centra, cafés, huiskamers, shoppingcentra en scholen overnemen, beheersen,…

Gedichtenstroom, gedichtenwandeling, poëtisch protest, slam en poetry aan de stroom, Te gek voor woorden, Dichter tegen de etalage, poëzieconversatie, …

In wat volgt ga ik meer op zoek naar initiatieven die de gedichten publiek maken, die ze naar buiten brengen. Manieren waarop gedichten duurzamer in de aandacht komen. (Of tot aandacht dwingen…)

A thick text – waarheid – protocol !

Wat: Enkele overwegingen ivm ontwerp. Wat is het ‘doel’ van het ontwerp? Hoe moet ik in Genk gesprekken voeren? In het wilde weg, zonder vast stramien? Of met een zekere houvast? Wat ‘moeten’ de gedichten doen?

Latour: “A text is thick!”

Volgens Latour bestaat een goede beschrijving uit veel details. A text is thick.

 Een beschrijving of tekst kan falen, net als een experiment in een laboratorium kan mislukken. Een tekst is in de sociale wetenschappen mislukt als het sociale afwezig is. ‘Doel’ is de actoren te laten ‘bewegen’, ze iets te alten doen. Hun onderlinge verbanden, hun netwerk en sociale interacties moeten duidelijk worden. Het sociale moet ‘tot leven komen.’ Hence the title ‘Reassembling the social’.

Een tekst wil geen informatie geven, wel trans-formatie. Latour loopt hiermee parallel aan de tweede traditie van Pedagogisch onderzoek die de mensen wil inspireren, wil losmaken van hun zelf, door eerst als onderzoeker zorg te dragen voor uw ‘zelf’ en hiertoe anderen uit te nodigen.

=> Gedichten kunnen ook thick zijn, of zijn best thick indien ze inspirerende en transformerende ‘effecten willen bereiken.’

Foucault: “Schrijven vanuit een ervaring.”

De boeken van Foucault zijn geschreven vanuit een ervaring. Niet gewoon een neerslag van wat hij weet, ziet of hoort. Hij schrijft omdat hij nog niet weet. Schrijven is zijn methode om onderzoek te doen, om zijn eigen denken te veranderen. Het schrijven verandert u. Schrijft hij ook de waarheid? Wat zijn boeken beweren moet waar zijn, maar een ervaring kan niet waar of onwaar zijn. Een ervaring is niet iets waars, het is een realiteit geweest. Het is een fictie, iets dat je construeert. Iets gebeurt, je ervaart dit en dan daarna schrijf je iets vanuit deze ervaring. De waarheid van het schrijfsel hangt af van de mogelijkheid die het schrijfsel biedt, voor uzelf en mogelijks ook voor anderen, om er veranderd uit tevoorschijn te komen.

Om een (ver)ander(d)e houding tot wat geschreven is.

=> Gedichten als ervaringen. De waarheid van gedichten ligt in de mogelijkheid die ze biedt tot ervaring, tot het loskomen van u zelf en uw denken te veranderen. De mogelijkheid om er veranderd uit tevoorschijn te komen. Maar ook om de andere uit te nodigen die ervaring te delen.

Masschelein: “Acteurs zijn onthullers ipv makers.”

De gebroeders Dardenne weten als zij een film maken, niet op voorhand waar ze naartoe willen. Ze hebben geen methode, die een duidelijk doel heeft, een bestemming, een resultaat dat je wil bereiken door welbepaalde stappen te volgen. Wel maken zij gebruik van een protocol. Het verschil met een methode bestaat erin dat een protocol geen bestemming heeft, je weet niet waar je naartoe wil en waar je zal uitkomen. Een protocol is een duidelijke, vastgelegde weg, een manier van doen, die je volgt. Een weg die je aflegt, altijd op dezelfde manier opdat de dingen op zichzelf kunnen verschijnen, zich kunnen meedelen.

Voor de camera zijn de acteurs onthullers en geen makers. Ze maken niets, ze representeren niets, ze laten iets verschijnen.

=> Via gedichten Genk ontsluiten. Genk laten spreken, laten verschijnen. Hiervoor heb ik een protocol nodig. Wat zal ik doen als ik in Genk ben? Welke weg zal ik afleggen. Figuurlijk maar even goed letterlijk? Hoe zal ik dat doen? Wat ga ik de mensen vragen? Een vaste manier van doen is nodig opdat het sociale kan verschijnen. Niet Genk maken, representeren, wel tevoorschijn laten komen.

Donderdag 26 januari: Gedichtendag 2012

Twee dagen geleden was het weer zover. De jaarlijkse gedichtendag, ergens eind januari.

Een dag waarop gedichten in the picture komen, waarop het werk van bekende en minder bekende dichterlijke Goden op een piëdestal geplaatst wordt. Aandacht voor de ‘dichtkunst’ met een K of k? Iedereen is toch dichter, niet? Elke k heeft(voor mij) de allures van een K.

Gedichten zullen ook een centrale rol spelen in mijn ontwerp van een Volkshogeschool in Genk. Een volkshogeschool ontwerpen, dat was(en is) het doel. Gedichten? Wat heeft dat nu te maken met een volkshogeschool?

Net als een vormingscursus, een gebouw, ruimtelijke indelingen, een film,… educatieve praktijken kunnen zijn, met hun eigen materialiteit, zijn ook gedichten een vorm van spreken. Gedichten als educatieve praktijk en een talige vorm (= tekst/ woorden) waarin gemeenschap zich kan voordoen.

Waarom zo plots gedichten? (Voor meer info: verslag 22/12/11 zie linkse kolom bij pagina’s)

Gedichten zijn een voorbeeld van een pure taal, een juiste taal, een innerlijke taal waar je (meest) in aanwezig bent. Een juiste taal die overeenkomt met wat je denkt, zeggen wat je wil zeggen, een bepaalde boodschap overbrengen.

Gedicht wil geen gelijk hebben, geen mening verkondigen.

Kunnen wel een kunstvorm zijn en fungeren als idioot. De mensen laten nadenken over. Inspireren, aanspreken…

               

Hoe zou ik iets kunnen doen met gedichten?

- Gesprekken met mensen en daarover gedichten schrijven. Genk laten spreken.

- In Genk zijn, aanwezig zijn, met aandacht en dan daarover iets schrijven.

- Gedichten publiek brengen, zichtbaar voor de Genkenaar en anderen.

=> To do:

Twee vragen of onderdelen van het vervolg van mijn zoektocht. Het is nodig om terug naar Genk te gaan en daar ‘inspiratie’ op te doen voor ‘mijn’ gedichten en om na te gaan hoe gedichten al gebruikt worden in de publieke ruimte.

1. Hoe ga ik gesprekken voeren? Wat ga ik vragen of zeggen? Heb ik geen protocol nodig?
2. Hoe worden gedichten in steden openbaar gemaakt? Op onderzoek gaan wat er al bestaat aan ‘openbare gedichten’ (ipv openbare gebouwen??)

Bv. stadsdichters, gedichtenpaden,…

In de volgende blogposts komen dan waarschijnlijk voorbeelden van gedichten in steden in de publieke ruimte en anderzijds posts over mijn denkproces ivm de ‘theoretische achtergrond’ van mijn ontwerp.

** “En, onbewijsbaar, kan ik hopen dat dit schrijven waarin ik meer aanwezig ben, anderen meer meedeelt dan elke mogelijke mening.” Martin Walser **